العلامة المجلسي

427

حياة القلوب ( فارسي )

وفضيلت أو نزد خدا ، پس گفت أَمَّنْ هُوَ قانِتٌ آناءَ اللَّيْلِ ساجِداً وَقائِماً يَحْذَرُ الْآخِرَةَ وَيَرْجُوا رَحْمَةَ رَبِّهِ يعنى : « آيا مساوى است آن كافر با كسى كه عبادت‌كننده ودعا خواننده است در ساعتهاى شب ، گاه در سجود وگاه ايستاده در حالتي كه حذر مىكند ومىترسد از عذاب آخرت واميدوار است به رحمت پروردگار خود » ، قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ فرمود : آيا مساويند آنها كه مىدانند كه محمد صلّى اللّه عليه وآله وسلّم رسول خداست وَالَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ « 1 » وآنها كه نمىدانند كه محمد صلّى اللّه عليه وآله وسلّم رسول خداست ومىگويند : أو جادوگر ودروغگوست ؟ اين است تأويل آن اى عمار « 2 » . وخدا مىفرمايد وَتِلْكَ الْأَمْثالُ نَضْرِبُها لِلنَّاسِ وَما يَعْقِلُها إِلَّا الْعالِمُونَ « 3 » يعنى : « اين مثلها را مىزنيم از براي مردم ، وتعقل نمىكنند ونمىفهمند آنها را مگر عالمون يعنى دانايان » . ابن ماهيار از حضرت باقر عليه السّلام روايت كرده است كه : مراد از عالمون در اين آية مائيم « 4 » ، كه معاني قرآن را مىدانيم وأمثال قرآن را مىفهميم . وأيضا حق تعالى مىفرمايد وَما أُوتِيتُمْ مِنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا « 5 » ، يعنى : « نداده است خدا به شما از علم مگر اندكى را » . عياشى از حضرت باقر عليه السّلام روايت كرده است كه : يعنى « نداده است به شما از علم مگر اندكى از شما را » « 6 » كه رسول خدا صلّى اللّه عليه وآله وسلّم وائمهء هدى عليهم السّلام‌اند ، يعنى ديگران از علم بهره ندارند مگر اندكى كه از ايشان اخذ كرده باشند . وباز خداوند عالم مىفرمايد بَلْ هُوَ آياتٌ بَيِّناتٌ فِي صُدُورِ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ « 7 »

--> ( 1 ) . آياتي كه ابتداى روايت آورده شدند ، آيات 8 و 9 سورهء زمر مىباشند . ( 2 ) . كافى 8 / 204 - 205 ؛ تأويل الآيات الظاهرة 2 / 511 . ( 3 ) . سورهء عنكبوت : 43 . ( 4 ) . تأويل الآيات الظاهرة 1 / 431 . ( 5 ) . سورهء اسراء : 85 . ( 6 ) . تفسير عياشى 2 / 317 . ( 7 ) . سورهء عنكبوت : 49 .